Een woonlocatie organiseert een vakantie van meerdere dagen voor cliënten. Een bekende begeleider lijkt de logische reisbegeleider, maar die medewerker kan volgens de cao niet verplicht worden mee te gaan. Voor HR en planning begint de voorbereiding daarom bij vrijwillige beschikbaarheid, een toepasselijke vergoedingsregeling en een uitvoerbaar plan voor de zorg op reis én thuis.
Wat de bronnen laten zien
Artikel 7:16 van de Cao Gehandicaptenzorg 2025-2026, in de versie die sinds 1 januari 2026 geldt, bepaalt dat een werknemer niet verplicht kan worden cliënten tijdens een meerdaagse vakantie te begeleiden. Als de werknemer bereid is, heeft die recht op vergoeding volgens een regeling die de werkgever in overleg met de ondernemingsraad of werknemersvertegenwoordiging treft. Die regeling moet ten minste de compensatie voor begeleidingstijd en de onkostenvergoeding bevatten.
Ontbreekt zo'n regeling, dan noemt de cao voor begeleiding gedurende volledige etmalen tijdens een vakantieperiode van ten minste een etmaal een terugvalvergoeding van vier uren per etmaal. Twee vijfde daarvan wordt in tijd gegeven en de rest in geld. De cao sluit voor die situatie de genoemde bepalingen over onregelmatig werk, extra werk en bijzondere diensten uit. Lees de precieze toepassingsvoorwaarden voordat salarisadministratie een vergoeding berekent; vier uren is geen algemene definitie van alle werkelijk gewerkte tijd.
Artikel 6:6 van dezelfde cao bepaalt onder meer dat overdracht van dienst binnen werktijd plaatsvindt en dat een rooster met wisselende diensten in beginsel minimaal 21 etmalen vooraf bekend wordt gemaakt. Ook bij een cliëntvakantie blijven een reële taakverdeling, de arbeidstijdenregels en de zorginhoudelijke eisen relevant. De cao-vergoeding alleen maakt een reisrooster nog niet uitvoerbaar.
Vraag medewerkers eerst of zij deze specifieke reis vrijwillig willen begeleiden. Maak zichtbaar welke dagen, nachten, reistijden en taken het aanbod omvat. Een algemene voorkeur voor vakanties of een naam op een conceptrooster is geen vervanging voor een concrete afspraak over deze reis. Leg de instemming en de organisatorische randvoorwaarden vast voordat vervoer of accommodatie afhankelijk wordt van één medewerker.
Controleer vervolgens welke regeling met de OR of werknemersvertegenwoordiging voor de organisatie geldt. HR en salarisadministratie toetsen samen hoe begeleidingstijd, onkosten en eventuele afwijkende delen van de reis worden geregistreerd. Vermeng een cliëntvakantie niet stilzwijgend met het eigen vakantieverlof van de medewerker. Geef de medewerker vóór vertrek een begrijpelijk overzicht van de afspraken en een contactpersoon voor afwijkingen onderweg.
Maak naast de vergoeding een dienstplan. Welke cliëntgebonden ondersteuning is op welke momenten nodig, welke deskundigheid moet meegaan en wie neemt over bij ziekte, een incident of een onverwachte terugreis? Laat de zorginhoudelijk verantwoordelijke de noodzakelijke cliëntafspraken en risico's bepalen. De planner vertaalt die naar inzet en bereikbaarheidsroutes zonder het cliëntdossier in een algemeen personeelsrooster te kopiëren.
Toets ten slotte de bezetting op de thuislocatie. Als twee ervaren begeleiders reizen, kan daar een ander gat ontstaan. Plan de overdracht voor vertrek en terugkomst binnen werktijd, wijs een beslisser aan voor wijzigingen tijdens de reis en spreek af wanneer de reis niet verantwoord kan doorgaan. Dit zijn praktische organisatiekeuzes; de cao schrijft geen standaard aantal begeleiders per cliëntvakantie voor.
Werkgeverscheck
- Vraag per reis expliciet welke medewerkers vrijwillig beschikbaar zijn en leg hun taken vast.
- Controleer de regeling met OR of werknemersvertegenwoordiging voor begeleidingstijd en onkosten.
- Maak vóór vertrek een passend reisrooster met rust, overdracht en vervanging.
- Toets ook de bezetting en deskundigheid op de achterblijvende woonlocatie.
- Leg een besluitroute vast voor uitval, wijzigingen en een onverwachte terugreis.
Waar de grens ligt
Dit artikel gaat over de arbeidsrechtelijke en personele voorbereiding van een meerdaagse cliëntvakantie. Het bepaalt niet of een specifieke cliënt kan reizen, welke medische ondersteuning nodig is of hoe individuele kosten van cliënten worden gefinancierd. Die besluiten horen bij de bevoegde zorgprofessionals en de betreffende financiële afspraken.
De terugvalregel van vier uren per volledig etmaal geldt volgens artikel 7:16 wanneer de genoemde regeling ontbreekt en aan de voorwaarden van het artikel is voldaan. Gebruik die regel niet automatisch voor elke reisdag, korte uitstap of aparte taak. Controleer de actuele cao-tekst en de eigen regeling bij de concrete loonverwerking.
Dit artikel biedt algemene HR-duiding en is geen individueel juridisch, medisch of arbeidsvoorwaardelijk advies. Controleer de actuele primaire bron voor een concrete beslissing.
Bronnen
- VGN: Cao Gehandicaptenzorg 2025-2026, artikel 7:16Versie geldig vanaf 1 januari 2026; vrijwilligheid, regeling en terugvalvergoeding. Gecontroleerd op 8 oktober 2026.
- VGN: Cao Gehandicaptenzorg 2025-2026, artikel 6:6Roosterbekendmaking en overdracht binnen werktijd. Gecontroleerd op 8 oktober 2026.